1. Câu chuyện Sơ Dima, ở Libăng

Vào khoảng đầu tháng 12 năm 2025, Đức Thánh Cha Lêô XIV đã viếng thăm nước Libăng để thúc đẩy tinh thần đối thoại và hòa giải cho người dân đất nước này. Trong khoảng thời gian lưu lại đó, Đức Thánh Cha Lêô có cuộc gặp gỡ với các Giám mục, Linh mục, Tu sĩ nam nữ và nhân viên phục vụ tại Đền Đức Mẹ Libăng ở Harissa. Ban tổ chức đã chọn Sơ Dima, dòng Thánh Tâm chia sẻ với Đức Thánh Cha và những người hiện diện kinh nghiệm của mình - đó là câu chuyện can đảm “ở lại” trong chiến tranh. Sơ Dima thuật lại như sau:

“Kính thưa Đức Thánh Cha,

Con tạ ơn Chúa vì được chia sẻ trước Ngài về công trình Thiên Chúa thực hiện trong đời con và trong sứ vụ Người giao phó…Khi chiến tranh bùng nổ ở Baalbeck vào tháng 10 năm 2024, mọi sự tưởng chừng sụp đổ. Nhưng ơn Chúa đã ban cho con sức mạnh để ở lại. Con không thể rời đi. Đời con đã dâng hiến cho Đức Kitô và cho anh chị em. Tại sao phải tìm sự an toàn cho riêng mình khi con đã trao hiến trọn đời? Trước các cuộc pháo kích, nhiều người dân rời thành phố để bảo toàn tính mạng. Nhưng cùng với Tòa Giám mục Công giáo Đông phương ở Baalbeck, chúng con quyết định ở lại để đón tiếp các gia đình tị nạn - cả Kitô hữu lẫn Hồi giáo - đang tìm sự an toàn. Chúng con chia sẻ với họ tấm bánh, nỗi sợ và niềm hy vọng. Chúng con sống với họ, cầu nguyện với họ và nâng đỡ nhau trong tình huynh đệ… Vâng, thưa Đức Thánh Cha, ngay trong lòng chiến tranh, con đã tìm thấy bình an của Đức Kitô. Con tạ ơn Người vì ân sủng được ở lại, yêu thương và phục vụ đến tận cùng”.

Nguồn: vaticannews.va/vi.

Tôi thật sự xúc động và cảm kích khi đọc bài chia sẻ của Sơ Dima - một nữ tu can đảm quyết định “ở lại” với người dân trong lúc “dầu sôi lửa bỏng”. Câu chuyện của Sơ còn giúp cho tôi liên tưởng đến câu chuyện khác đã xảy ra cách đây 80 năm (1946-2026), tại Họ đạo Tắc Sậy, đó là câu chuyện của cha Phanxicô Xaviê Trương Bửu Diệp – Người sẽ được Giáo hội tuyên phong chân phước vào ngày 02 tháng 7 năm 2026 sắp tới.

2. Câu chuyện Cha Phanxicô Xaviê Trương Bửu Diệp

Hồi tưởng lại cuộc đời mục tử của Cha từ năm 1930: Cha Phanxicô Xaviê Trương Bửu Diệp được bổ nhiệm làm Cha sở Họ đạo Tắc Sậy. Trong những năm 1945-1946, vùng Bạc Liêu chìm trong cảnh nhiễu nhương bởi chiến tranh và loạn lạc. Nhiều người đành phải đi di tản khắp nơi, cuộc sống đầy bất an và sợ hãi. Trước tình hình phức tạp đó, những người thân quen đã khuyên Cha Diệp tạm lánh đi nơi khác, chờ tình hình yên ổn rồi hãy trở về với họ đạo, nhưng ngài trả lời dứt khoát: “Tôi sống giữa đoàn chiên, và nếu có chết cũng ở giữa đoàn chiên. Tôi không đi đâu hết”.

Thế là ngày 12 tháng 3 năm 1946, Cha bị bắt cùng với khoảng 70 người, gồm có giáo dân và lương dân. Tất cả bị giam tại một lẫm lúa ở Cây Gừa, cách đó khoảng bốn cây số. Trong bối cảnh đầy căng thẳng, nhất là khi Cha đứng ra bênh vực quyền lợi chính đáng của bà con nghèo, sau cùng Cha đã chọn một giải pháp táo bạo: chấp nhận chết để đổi lấy mạng sống cho những người bị bắt chung. Cha Phanxicô Xaviê Trương Bửu Diệp đã hy sinh mạng sống cho đoàn chiên. Thật đúng như lời của Mục Tử nhân lành Giêsu đã nói: Tôi chính là mục tử nhân lành. Mục tử nhân lành hy sinh mạng sống mình cho đoàn chiên” (Ga10,11).

3. Suy tư về việc “ở lại” trong đời sống đức tin của người tín hữu hôm nay

Ngày hôm nay, trên quê hương đất nước chúng ta không còn cảnh chiến tranh, loạn lạc như ngày xưa, nên không cần phải đi di tản… Tuy nhiên, cuộc sống của người tín hữu hôm nay đôi khi vội vàng, hối hả, thậm chí có lúc phải chạy đua với thời gian, với công việc, tâm hồn mệt  mỏi, thiếu vắng sự bình an… Vì thế, người tín hữu cần phải có một khoảng “dừng”, một thời gian để “ở lại” trong các mối tương quan: với Chúa, với tha nhân và với chính mình.

- “Ở lại” với Chúa: mỗi ngày chúng ta cần dành cho Thiên Chúa một chút ít thời gian đọc kinh sáng tối, cầu nguyện, suy gẫm Lời Chúa, tham dự Thánh lễ, viếng Thánh Thể… Giữa những bộn bề của công việc, chúng ta can đảm dành cho Chúa một khoảng lặng, để lắng nghe tiếng Chúa nói. Nhờ thế, tâm hồn ta được bình an và chúng ta có được thêm nghị lực tiếp tục sống và làm việc.

- “Ở lại” với tha nhân: khi biết dừng lại giữa nhịp sống vội vã, chúng ta ngồi bên một người thân, lắng nghe, cảm thông và chia sẻ với họ. Chúng ta có thể dành cho nhau những cuộc gặp gỡ thân tình, trò chuyện chân thành, những phút giây nối kết hai tâm hồn. Ở lại với tha nhân còn là biết cho đi, cho nhau một lời khuyên chân thành khi cần thiết, một bàn tay nâng đỡ lúc người khác vấp ngã, hay một sự trợ giúp cụ thể về vật chất và tinh thần.

- “Ở lại” với chính mình: đây là một hành trình nội tâm âm thầm nhưng rất cần thiết. Khi biết dừng lại, bước ra khỏi những ồn ào bên ngoài để trở về với chính tâm hồn mình. Một khoảng lặng ngắn trong ngày, một giây phút thinh lặng đủ sâu, cũng có thể giúp ta lấy lại sự quân bình và bình an đã bị cuốn đi bởi lo toan của cuộc sống. Khi đêm về, chúng ta dành khoảng thời gian yên tĩnh xét mình, nhận ra những điều tốt đẹp để tạ ơn, và những thiếu sót, lỗi lầm để khiêm tốn sửa đổi.

Tạm kết

24 giờ mỗi ngày là hồng ân mà Thiên Chúa ban cho mỗi người. Chúng ta hãy tận dụng khoảng thời gian này để học tập, làm việc, nghỉ ngơi, vui chơi, giải trí… Tuy nhiên, xin đừng quên dành chút ít thời gian để “ở lại” với Thiên Chúa, với tha nhân và với chính mình. Nếu không có những khoảng thời gian “ở lại” thánh thiêng này, cuộc sống của người tín hữu sẽ khô khan, nguội lạnh, thậm chí đánh mất niềm tin vào Thiên Chúa. Càng có nhiều thời gian “ở lại”, tâm hồn chúng ta sẽ bình an, cuộc sống sẽ hạnh phúc và đức tin sẽ trổ sinh nhiều hoa trái.

Nguyện xin Cha Phanxicô Xaviê Trương Bửu Diệp - mẫu gương can đảm “ở lại’ với đoàn chiên, giúp cho chúng con biết sống tinh thần “ở lại” trong đời sống đạo của chúng con hôm nay.